Een festival kan veel vormen aannemen, maar Holi is er een die je niet snel vergeet. Dit Indiase feest staat vol kleur, muziek en saamhorigheid. Elk jaar vieren miljoenen mensen Holi door gekleurd poeder over elkaar te gooien en te dansen op straat. Het feest trekt inmiddels mensen aan uit de hele wereld, van Mumbai tot Amsterdam. Maar wat is Holi eigenlijk, waar komt het vandaan en hoe wordt het gevierd? Dat lees je hier.
De oorsprong en betekenis van Holi
Holi is een hindoeïstisch feest dat zijn wortels heeft in oude Indiase mythologie. Het verhaal achter het feest gaat over de overwinning van goed op kwaad. De naam Holi is afgeleid van Holika, een demonische figuur die in een vuur omkomt nadat ze het goede had geprobeerd te vernietigen. De avond voor het feest steken mensen dan ook vreugdevuren aan. Dit heet Holika Dahan. Het vuur staat symbool voor het verbranden van al het slechte. De volgende dag begint het kleurrijke deel van de viering, dat Rangwali Holi wordt genoemd. Het feest valt elk jaar in het voorjaar, rond de volle maan in de maand Phalguna. Dat komt overeen met februari of maart in de westerse kalender. Holi markeert ook het begin van de lente en het einde van de winter.
Zo ziet een dag tijdens Holi eruit
Op de dag van Holi gaan mensen vroeg de straat op. Ze nemen zakken vol gekleurd poeder mee, ook wel gulal genoemd. Dit poeder smeren ze op elkaars gezichten of gooien ze in de lucht. Iedereen doet mee: jong en oud, rijk en arm. De kleuren hebben elk hun eigen betekenis. Rood staat voor liefde en vruchtbaarheid, blauw voor de hindoegod Krishna, geel voor vrolijkheid en groen voor nieuw leven. Naast poeder gooien mensen ook met gekleurd water. Emmers, waterballonnen en waterpistolen zijn populaire hulpmiddelen. Muziek en dans horen er ook bij. Families maken thuis zoete hapjes klaar, zoals gujiya. Dat zijn kleine pasteitjes gevuld met gedroogd fruit, noten en kardemom. Het delen van eten versterkt het gevoel van verbondenheid tussen mensen.
Holi buiten India: een wereldwijd feest
Holi wordt allang niet meer alleen in India gevierd. Door de Indiase diaspora is het feest over de hele wereld verspreid. In landen als Nederland, de Verenigde Staten, het Verenigd Koninkrijk en Australië worden jaarlijks Holi-evenementen georganiseerd. Soms zijn dit grote festivals met duizenden bezoekers, soms kleinere bijeenkomsten in parken of op pleinen. Het feest trekt ook mensen aan die geen Indiase achtergrond hebben. De vrolijke sfeer, de felle kleuren en de muziek maken het aantrekkelijk voor iedereen. Wel is het goed om je bewust te zijn van de culturele achtergrond. Holi is voor hindoes een religieuze viering met een diepe betekenis. Wie meedoet buiten India doet er goed aan dat te respecteren en niet alleen te kijken naar het spectaculaire uiterlijk van het feest.
Praktische tips voor wie Holi wil meemaken
Wil je zelf een Holi-viering bijwonen of eraan meedoen? Dan zijn er een paar dingen handig om te weten. Draag kleding die je niet erg vindt om vuil te maken, want de kleuren gaan er niet altijd volledig uit. Veel mensen kiezen voor wit, zodat de kleuren goed zichtbaar zijn. Bescherm je ogen en haar. Zonnebrillen en een sjaal of pet zijn handig. Het kleurpoeder is tegenwoordig vaak gemaakt van rijstemeel of maïszetmeel en is voor de meeste mensen onschadelijk, maar het kan je huid en haar tijdelijk verkleuren. Breng van tevoren wat olie aan op je huid en haar, dan gaat het poeder er makkelijker weer af. Laat waardevolle spullen thuis, zoals een dure camera of sieraden. En het allerbelangrijkste: ga met een open blik en wees bereid om mee te doen. Holi is een feest waarbij iedereen welkom is.
Veelgestelde vragen over festival
Wanneer wordt Holi gevierd?
Holi wordt elk jaar in het voorjaar gevierd, tijdens de volle maan in de Indiase maand Phalguna. In de westerse kalender valt dat in februari of maart. De exacte datum verschilt per jaar.
Is Holi alleen een Indiaas feest?
Holi is oorspronkelijk een Indiaas hindoeïstisch feest, maar het wordt inmiddels over de hele wereld gevierd. In veel landen organiseren gemeenschappen en festivals een eigen versie van deze kleurrijke viering.
Is het kleurpoeder tijdens Holi veilig voor je huid?
Het kleurpoeder dat tijdens Holi wordt gebruikt is tegenwoordig vaak gemaakt van natuurlijke ingrediënten zoals rijstemeel of maïszetmeel. Het is voor de meeste mensen onschadelijk, maar het kan je huid en haar tijdelijk verkleuren. Het helpt om van tevoren olie op je huid en haar aan te brengen.
Mag iedereen meedoen aan Holi, ook als je niet hindoe bent?
Ja, Holi staat bekend als een feest waarbij iedereen welkom is. Toch is het goed om de religieuze en culturele achtergrond van het feest te kennen en te respecteren. Holi heeft voor hindoes een diepe spirituele betekenis die verder gaat dan de kleuren en het feestgewoel.